Aðsetur í Skálholti

 

Aðsetur vígslubiskups er í Skálholti og ég mun sannarlega flytja þangað heim ef ég verð kosinn vígslubiskup. Ég lýsi því í dálkinum Aðal áherslur að verkefnin sem bíða vígslubiskups krefjast þess að hann búi á staðnum. Það er heldur ekki í kot vísað þar sem Skálholt í Biskupsstungum er einn dýrlegasti staður landsins, kostajörð og afar falleg heim að horfa. Ég tel aðsetur vígslubiskups í Skálholti afar mikilvægt atriði í ljósi þess hversu mikið þarf að vinna að viðhaldi og endurskipulagningu á staðnum með öllum aðilum. Núverandi vígslubiskup, sr. Kristján Valur Ingólfsson, hefur lagt áherslu á að skuldir af byggingum staðarins verði greiddar upp. Það hefur gengið eftir og skapar núna sóknarfæri fyrir þau sem taka núna við. Nærveru hans og búsetu verður saknað og tel ég að það sé vandi að fylla það skarð. Nafni minn hefur verið mér góð fyrirmynd í mörgu og raungóður vinur. Ekki skemmir hvernig hann blandar saman þekkingu sinni og húmor.

Vegna þessarar afstöðu minnar um setrið finnst mér skipta máli að það verði áfram fastákveðið í lögum og starfsreglum að vígslubiskuparnir sitji hina fornu staði. Kirkjan þarf líka að kosta því til sem þarf. Þetta er atriði sem ég hamraði á þegar ég var í starfshópi undir forystu Péturs Kr. Hafstein sem gerði fyrstu tillögur um breytingar á þjóðkirkjulögum 2008 og aftur 2010 og líka þegar ég var í nefnd um hlutverk vígslubiskupa og kirkjustjórnar sem bjó starfsreglur um vígslubiskupa í hendur kirkjuþings 2006. Ég tel að þetta ákvæði sýnir einfaldlega þá mynd kirkjunnar að hún þjónar fólki í landinu öllu.

Ég tel nauðsynlegt að vígslubiskup sitji staðinn vel við hliðina á stjórn staðarins, sókn og sóknarpresti, ábúanda og stjórnendum skólans. Vígslubiskup þarf ekki síður að vera í stöðugu góðu sambandi við sóknir, stofnanir og félög í umdæminu öllu. Þessi tengsl þarf hann að sækja út frá staðnum ná til allra sem gegna grunnþjónustu kirkjunnar á hverjum stað. Vígslubiskup þarf heimahöfn og hann þarf að róa á miðin. Þannig á hann að geta gegnt hlutverki sínu vel með hvatningu, sátt og friði í samfélagi sóknarkirkjunnar og stuðlað að frekari gleði og ánægju við margháttaða þjónustu hennar og boðun.

Þessi afstaða mín byggir á þeirri skoðun að vígslubiskup á bæði erindi á staðnum og við umdæmið allt. Ef ég stelst í slagorð eða yfirskrift sumra annarra biskupa „Ubi et Orbi,“ „til borgarinnar og til heimsins“ getum við vel heimfært þetta uppá okkar fornu höfuðborg landsins og sagt „til staðarins og til umdæmisins.“

Vígslubiskup í Skálholti hefur einfaldlega aðsetur í Skálholti í Biskupstungum samkvæmt lögum og er annar af tveimur aðstoðarbiskupum Íslands. Þeir gegna embætti biskups Íslands í forföllum hans eða ef hann verður vanhæfur samkvæmt stjórnsýslulögum. Röðin á fyrsta og öðrum staðgengli biskups Íslands fer eftir starfsaldri þeirra sem vígslubiskupar. Næsti vígslubiskup í Skálholti verður því annar varabiskup.

Nokkur orð um núverandi hlutverk vígslubiskups í Skálholti:

Vígslubiskupi ber að vera í tengslum við allar sóknir í umdæmi sínu sem nær frá Bjarnanesprestakalli í austri og vestur um til Bolungarvíkur.

Hann er biskupi Íslands til aðstoðar um kirkjuleg málefni og annast biskupsverk í umboði hans, s.s. að vígja presta, djákna, kirkjur og kapellur.

Uppbygging Skálholtsstaðar er á ábyrgð kirkjuráðs, stjórnar Skálholts og vígslubiskups og er hann kirkjuráði til samráðs um málefni staðarins og tengiliður við Skálholtsfélagið nýja og nýja verndarsjóðinn vegna glugga Gerðar Helgadóttur, ekki síður en við skólanefnd og rektor, sóknarnefndir og presta, prófasta, héraðsnefndir og aðrar stofnanir sem tengjast Skálholti.

Hann kemur fram í nafni Skálholts og umdæmis vígslubiskupsins í Skálholti.

Hann styður sóknarprest Skálholtsprestakalls við helgihald Skálholtsdómkirkju í samráði við organista og sóknarnefnd.

Hann styður rektor Skálholtsskóla við dagskrá skólans, námskeið, ráðstefnur og kyrrðardaga og styður framkvæmdastjóra staðarins og annað starfsfólk í þjónustu sinni á staðnum með hótel- og veitingarekstri sem því fylgir.

Hann er aðili að biskupafundi sem annast um málefni sókna, prestakalla og prófastdæma og er haldinn til samræmingar á biskupsþjónustu í landinu. Biskupafundur fjallar m.a. um allar tillögur og mál er varða kenningu kirkjunnar, helgisiði og helgihald svo og um skipan sókna og prestakalla.

Hann heimsækir og vísiterar prestaköll og söfnuði í samræmi við áætlanir biskupafundar og prófasta, en vísitasía vígslubiskupa beinist einkum að innri þáttum kirkjulífs, s.s. prests- og djáknaþjónustu, boðun, helgihaldi, sálgæslu og safnaðarstarfi.

Hann sækir héraðsfundi í prófastsdæmunum.

Hann hefur tilsjón með því að allri stefnumörkun kirkjunnar sé framfylgt, en þó sérstaklega varðandi helgihald, boðun, fræðslu og kærleiksþjónustu í umdæminu.

Hann hefur nokkra tilsjón með starfsmannahaldi og líðan fólks, sérstaklega hvað varðar handleiðslu, símenntun og sálgæslu presta, djákna og starfsfólks kirkjunnar og beitir sér í þessum efnum ef tilefni er til.

Vígslubiskup annast sáttaumleitanir þegar embættismönnum, trúnaðarmönnum og starfsfólki hefur ekki tekist að jafna ágreining og sættir hafa ekki tekist í meðförum prófasts.

Vígslubiskup veitir úrlausn í öllum málum sem prófastar og biskup Íslands vísa til hans.

Hann á sæti í kenningarnefnd kirkjunnar.

Hann situr prestastefnu Íslands.

Hann situr kirkjuþing með málfrelsi og tillögurétt.

Hann situr prófastafund, sem er einu sinni á ári.

Hann situr fund kirkjuráðs þegar ræða skal málefni Skálholts og kirkjuráð óskar eftir næveru hans og hefur kirkjuráð stundum fundað heima í Skálholti.

Auglýsingar

Færðu inn athugasemd

Skráðu umbeðnar upplýsingar að neðan eða smelltu á smámynd til að skrá þig inn:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Breyta )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Breyta )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Breyta )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Breyta )

Tengist við %s